බලිවද්ද සූත්‍රය ඇසුරින් මිනිස් ගතිගුණ සහ සමාජ සම්බන්ධතා පිළිබඳ ගැඹුරු විග්‍රහයක්

අංගුත්තර නිකායේ චතුත්තක නිපාතයට අයත් බලිවද්ද සූත්‍රය (ගව උපමා සූත්‍රය) යනු පුද්ගලයාගේ විවිධ ගතිගුණ සහ සමාජය තුළ ඔවුන් හැසිරෙන ආකාරය පිළිබඳව බුදුන් වහන්සේ සිදු කළ අතිශය වැදගත් දේශනාවකි. මෙම සූත්‍රය, බුදු දහමේ ගැඹුරු මනෝවිද්‍යාත්මක අවබෝධය මනාව විදහා දක්වන අතර, මිනිස් ස්වභාවයේ සංකීර්ණත්වය සරල උපමාවකින් පැහැදිලි කරයි. වසර දහස් ගණනකට පෙර සිදු කළද, මෙම දේශනාව නූතන සමාජයේ මිනිසුන්ගේ අන්තර් පුද්ගල සම්බන්ධතා, ඔවුන්ගේ චර්යා රටා සහ සාමූහික හැසිරීම් අවබෝධ කර ගැනීමට මහත් පිටිවහලක් සපයයි. බුදුන් වහන්සේ මෙම සූත්‍රය තුළින් ගවයන් වර්ග හතරක් උපමාවට ගනිමින්, මිනිසුන් තුළ දක්නට ලැබෙන සුවිශේෂී ගති ස්වභාවයන් හතරක් මැනවින් පැහැදිලි කරති. මෙම සූත්‍ර දේශනාව මගින් අපට අපගේම චරිත ලක්ෂණ හඳුනා ගැනීමටත්, අන් අය සමඟ වඩාත් ඵලදායීව කටයුතු කිරීමටත්, අවසානයේදී වඩාත් සාමකාමී හා සමගියෙන් පිරිපුන් සමාජයක් ගොඩනැගීමටත් අවශ්‍ය මූලික මඟ පෙන්වීම ලබා දෙයි.

සූත්‍රයට අනුව, බුදුන් වහන්සේ මෙසේ දේශනා කරති

චත්තාරෝ’මේ භික්ඛවේ බලිවද්දා. කතමේ චත්තාරෝ? මහණෙනි, ගවයෝ සතර දෙනෙකි. ඒ කවර සතර දෙනෙක් ද යත්;

සගවචණ්ඩෝ නෝ පරගවචණ්ඩෝ, පරගවචණ්ඩෝ නෝ සගවචණ්ඩෝ, සගවචණ්ඩෝ ච පරගවචණ්ඩෝ ච, නේව සගවචණ්ඩෝ නෝ පරගවචණ්ඩෝ. ඉමේ ඛෝ භික්ඛවේ චත්තාරෝ බලිවද්දා.

තමන්ගේ ගවයන් හට සැඩපරුෂ නමුත් අන්‍ය වූ ගවයන් හට සැඩපරුෂ නැත. අන්‍ය වූ ගවයන් හට සැඩපරුෂ නමුත් තමන්ගේ ගවයන් හට සැඩපරුෂ නැත. තමන්ගේ ගවයන්ට ත් සැඩපරුෂ වූයේ අන්‍ය වූ ගවයන් හට ත් සැඩපරුෂ වූයේ වෙයි. තම ගවයන්ට ත් සැඩපරුෂ නොවූයේ අන්‍ය වූ ගවයන් හට ත් සැඩපරුෂ නොවූයේ වෙයි. මහණෙනි, මේ වනාහී ගවයෝ සතර දෙනා ය.

ඒවමේව ඛෝ භික්ඛවේ චත්තාරෝ’මේ බලිවද්දූපමා පුග්ගලා සන්තෝ සංවිජ්ජමානා ලෝකස්මිං. මහණෙනි, මේ අයුරින් ම ගවයන් උපමා කොට ගත් පුද්ගලයෝ සතර දෙනෙක් ලෝකයෙහි විද්‍යමාන ව සිටිති.

මේ ආකාරයෙන් මෙම ගවයන්ගේ උපමාව යොදා ගනිමින්, උන්වහන්සේ පුද්ගලයන් වර්ග හතරක් පහත පරිදි විස්තර කරති.

තමන්ගේ පිරිසට සැඩපරුෂ නමුත් අන්‍ය පිරිසට එසේ නොවන පුද්ගලයා | සගවචණ්ඩෝ නෝ පරගවචණ්ඩෝ

කථඤ්ච භික්ඛවේ පුග්ගලෝ සගවචණ්ඩෝ හෝති නෝ පරගවචණ්ඩෝ? ඉධ භික්ඛවේ ඒකච්චෝ පුග්ගලෝ සකං පරිසං උබ්බේජේතා හෝති, නෝ පරපරිසං. ඒවං ඛෝ භික්ඛවේ පුග්ගලෝ සගවචණ්ඩෝ හෝති නෝ පරගවචණ්ඩෝ. සෙය්‍යථාපි සෝ භික්ඛවේ බලිවද්දෝ සගවචණ්ඩෝ නෝ පරගවචණ්ඩෝ, තථූපමාහං භික්ඛවේ ඉමං පුග්ගලං වදාමි.

මෙහි සරල තේරුම වන්නේ මහණෙනි, යම් පුද්ගලයෙක් තමන්ගේ පිරිසට (තම පවුලට, සමීපතමයන්ට) සැරපරුෂ වන නමුත්, අන්‍ය පිරිසට (පිටස්තරයන්ට) එසේ නොවේ නම්, ඔහු තමන්ගේ ගවයන්ට සැරපරුෂ වන නමුත් අන්‍ය ගවයන්ට සැරපරුෂ නොවන ගවයා බඳු වෙයි, යන්නයි.

මෙවැනි පුද්ගලයන්, තම පවුලේ සාමාජිකයන්, සමීප මිතුරන්, හෝ තමන් නියෝජනය කරන ආයතනයේ සේවකයන් වැනි “තමන්ගේ පිරිස” කෙරෙහි අතිශයින්ම රළු, අසංවේදී, පීඩාකාරී හෝ බිය ගන්වන සුළු ලෙස කටයුතු කරයි. ඔවුන් තම සමීපතමයන්ගේ හැඟීම් නොසලකා හරින අතර, ඔවුන්ගේ අදහස්වලට ගරු නොකරයි. නිරන්තරයෙන්ම විවේචනය කිරීම, දොස් පැවරීම, කෑගැසීම හෝ බලහත්කාරයෙන් කටයුතු කිරීම ඔවුන්ගේ සාමාන්‍ය ස්වභාවයයි. මේ නිසා, ඔවුන්ගේ සමීප සබඳතා තුළ අසමගිය, බිය සහ මානසික පීඩනය නිරන්තරයෙන්ම පවතී.

නමුත්, බාහිර සමාජය සමඟ හෝ තම කණ්ඩායමෙන් පිටත සිටින පුද්ගලයන් සමඟ කටයුතු කිරීමේදී ඔවුන් හාත්පසින්ම වෙනස් චරිතයක් ප්‍රදර්ශනය කරයි. ඔවුන් ඉතාමත් ආචාරශීලීව, කාරුණිකව, මිත්‍රශීලීව සහ ප්‍රසන්න ලෙස හැසිරෙයි. අන් අයගේ අදහස්වලට සවන් දෙන බව පෙන්වන අතර, උපකාරශීලීව කටයුතු කරයි. බාහිර සමාජය තුළ තම ප්‍රතිරූපය ආරක්ෂා කර ගැනීමට ඇති අවශ්‍යතාවය හෝ තමන්ට අහිමි නොවන බවට ඇති විශ්වාසය මෙවැනි ද්විත්ව හැසිරීමකට හේතු විය හැකිය.

නූතන සමාජය හා ගැලපීම

පවුල තුළ

නිවසේදී තම සහකරුට/සහකාරියට, දරුවන්ට හෝ වැඩිහිටි දෙමාපියන්ට දොස් පවරන, කෑගසන, හෝ මානසිකව පීඩා කරන නමුත්, පිටස්තරයන් හමුවේ ඉතා ආදරණීය, ඉවසිලිවන්ත සහ ගෞරවනීය ලෙස හැසිරෙන පුද්ගලයන්. උදාහරණයක් ලෙස, දරුවන්ට නිතරම දඬුවම් කරන, ඔවුන්ගේ අදහස්වලට ගරු නොකරන දෙමාපියෙක්, නමුත් අමුත්තන් ඉදිරියේ තම දරුවන් ගැන ආඩම්බරයෙන් කතා කරයි.

රැකියා ස්ථානයේ

තම යටත් නිලධාරීන්ට හෝ සම සේවකයන්ට දැඩි ලෙස සලකන, ඔවුන්ට නිතරම බලපෑම් කරන, හෝ අපහසුතාවයට පත් කරන නමුත්, ඉහළ නිලධාරීන්, සේවාදායකයන් හෝ බාහිර පාර්ශ්වකරුවන් සමඟ කටයුතු කිරීමේදී ඉතා සුහදශීලීව, වෘත්තීයමය වශයෙන් සහ විනීත ලෙස හැසිරෙන ප්‍රධානීන් හෝ සේවකයන් මෙයට නිදසුන් ය. උදාහරණයක් ලෙස, තම කණ්ඩායමේ සාමාජිකයන්ට නිතරම නින්දා කරන කළමනාකරුවෙක්, නමුත් පාරිභෝගිකයන් සමඟ කතා කරන විට ඉතා මිත්‍රශීලීව හා උපකාරශීලීව කටයුතු කරයි.

සමාජය තුළ

තම සමීප මිතුරන් හෝ තමන් අයත් වන සමාජ කණ්ඩායම තුළදී රළු, අසංවේදී හෝ අන් අයගේ හැඟීම් නොසලකා කටයුතු කරන නමුත්, පොදු ස්ථානවලදී හෝ ආගන්තුකයන් හමුවේ ඉතා ආචාරශීලීව හා සමාජශීලීව හැසිරෙන පුද්ගලයන්. උදාහරණයක් ලෙස, තම මිතුරු කවය තුළ නිතරම අන් අයට විහිළු කරන, ඔවුන්ව අපහසුතාවයට පත් කරන පුද්ගලයෙක්, නමුත් අලුතින් හඳුනාගන්නා අය සමඟ කතා කරන විට ඉතා ප්‍රසන්න ලෙස හැසිරෙයි.

උපමා කතාව: ‘සුමිත්ගේ දෙමුහුන් චරිතය’

සුමිත් යනු කොළඹ ප්‍රධාන පෙළේ සමාගමක අලෙවි කළමනාකරුවෙකි. ඔහු ඉතා දක්ෂ, කඩිසර සහ සමාගමේ ඉලක්ක සපුරා ගැනීමට කැපවන සේවකයෙකි. ඔහුගේ සේවාදායකයන් අතර ඔහු ඉතා ජනප්‍රියය. ඔවුන් සමඟ කතා කරන විට සුමිත්ගේ මුහුණේ නිතරම සිනහවක් රැඳී තිබේ. ඔහු ඔවුන්ගේ ගැටලු ඉවසීමෙන් අසා සිටින අතර, ඒවාට ක්ෂණික විසඳුම් ලබා දීමට උත්සාහ කරයි. ඔහු කිසි විටෙකත් සේවාදායකයෙකුට රළු ලෙස කතා කරන්නේ නැත. ඔහුගේ මිත්‍රශීලී සහ උපකාරශීලී ස්වභාවය නිසා සමාගමට බොහෝ නව ගනුදෙනුකරුවන් දිනා ගැනීමට හැකි වී ඇත.

නමුත්, සුමිත්ගේ නිවසට ගිය විට, අපට දකින්නට ලැබෙන්නේ හාත්පසින්ම වෙනස් චරිතයකි. දවස අවසානයේ වෙහෙසට පත්ව නිවසට පැමිණෙන සුමිත්, තම බිරිඳ වන චාන්දනී සමඟ කතා කරන්නේ ඉතා රළු ලෙසය. “චාන්දනී, මේ තේ එක සීතලයි! ඔයාට බැරිද හරියට වැඩක් කරන්න?” ඔහු දරුවන් වන අනුෂා සහ රුවන් සමඟ ද කතා කරන්නේ දැඩි ස්වරයෙනි. “අනුෂා, තමුසෙට කී පාරක් කියන්න ඕනෙද මේ සෙල්ලම් බඩු ටික අස් කරන්න කියලා? රුවන්, තමුසෙට පාඩම් කරන්න බැරිද නිශ්ශබ්දව?” ඔහු ඔවුන්ගේ කුඩා වැරදි වලට පවා දරුණු ලෙස බනියි. දරුවන් ඔහුට බියෙන් සිටින අතර, ඔහුගේ පැමිණීම ඔවුන්ට සතුටක් නොව, බියක් ගෙන දෙයි. චාන්දනීට හෝ දරුවන්ට කිසිදු නිදහසක් හෝ අදහස් ප්‍රකාශ කිරීමේ අවස්ථාවක් ඔහු ලබා දෙන්නේ නැත. ඔවුන්ට යමක් කීමට අවශ්‍ය වුවද, සුමිත්ගේ කෝපයට බියෙන් ඔවුන් නිහඬව සිටීමට පුරුදු වී සිටිති.

සුමිත්ගේ කාර්යාලයේදී ද ඔහු තම කණ්ඩායමේ සාමාජිකයන් සමඟ කටයුතු කරන්නේ දැඩි ලෙසය. “මේ වැඩේ අදම ඉවර වෙන්න ඕනේ! මට කිසිදු නිදහසට කරුණක් ඕනේ නැහැ!” ඔහු තම යටත් නිලධාරීන්ට නිතරම බලපෑම් කරයි. ඔවුන්ගේ අදහස්වලට සවන් දෙන්නේ නැත. යම් වැරැද්දක් සිදු වුවහොත්, ඔහු ප්‍රසිද්ධියේම ඔවුන්ට දොස් පවරයි. ඔහුගේ කණ්ඩායමේ සාමාජිකයන් ඔහුට බියෙන් සිටින අතර, ඔවුන්ගේ කාර්ය සාධනයට එය අහිතකර ලෙස බලපායි. ඔවුන්ට කිසිදු නිර්මාණශීලීත්වයකට ඉඩක් නොලැබෙන අතර, නිරන්තරයෙන්ම පීඩනය යටතේ වැඩ කිරීමට සිදුවේ.

නමුත්, සුමිත් තම මිතුරන් සමඟ හෝ සමාජයේ වෙනත් අය සමඟ කටයුතු කරන විට, ඔහු ඉතාමත් මිත්‍රශීලී, විහිළු තහළු කරන, සහ සමාජශීලී පුද්ගලයෙකි. ඔහු සාදවලදී ජීව ගුණයෙන් පිරිපුන් චරිතයක් වන අතර, අන් අයගේ අවධානය දිනා ගැනීමට සමත් වේ. ඔහු අන් අයගේ ගැටලුවලට සවන් දෙන බව පෙන්වන අතර, උපදෙස් ලබා දීමට ද උත්සාහ කරයි. ඔහු කිසි විටෙකත් තම මිතුරන්ට හෝ සමාජයේ අන් අයට රළු ලෙස කතා කරන්නේ නැත. ඔවුන් ඔහුට ඉතා හොඳ මිතුරෙකු ලෙස සලකයි.

සුමිත්ගේ මෙම චරිතය බලිවද්ද සූත්‍රයේ පළමු පුද්ගලයාට කදිම උපමාවකි. ඔහු “තමන්ගේ පිරිස” (පවුල සහ රැකියා ස්ථානයේ කණ්ඩායම) කෙරෙහි සැඩපaruෂ වන නමුත්, “අන්‍ය පිරිස” (සේවාදායකයන් සහ සමාජයේ මිතුරන්) කෙරෙහි ඉතා කාරුණිකව හා ප්‍රසන්න ලෙස කටයුතු කරයි. මෙම හැසිරීමට හේතු විය හැක්කේ, තමන්ගේ පිරිස තමන්ට අහිමි නොවන බවට ඇති විශ්වාසය හෝ ඔවුන් කෙරෙහි පවතින බලය පිළිබඳ හැඟීම විය හැකිය. බාහිර සමාජය තුළ තම ප්‍රතිරූපය ආරක්ෂා කර ගැනීමට ඇති අවශ්‍යතාවය ද මෙවැනි හැසිරීමකට හේතු විය හැකිය.

අන්‍ පිරිසට සැඩපරුෂ නමුත් තමන්ගේ පිරිසට එසේ නොවන පුද්ගලයා | පරගවචණ්ඩෝ නෝ සගවචණ්ඩෝ

කථඤ්ච භික්ඛවේ පුග්ගලෝ පරගවචණ්ඩෝ හෝති නෝ සගවචණ්ඩෝ? ඉධ භික්ඛවේ ඒකච්චෝ පුග්ගලෝ පරපරිසං උබ්බේජේතා හෝති නෝ සකපරිසං. ඒවං ඛෝ භික්ඛවේ පුග්ගලෝ පරගවචණ්ඩෝ හෝති නෝ සගවචණ්ඩෝ. සෙය්‍යථාපි සෝ භික්ඛවේ බලිවද්දෝ පරගවචණ්ඩෝ නෝ සගවචණ්ඩෝ, තථූපමාහං භික්ඛවේ ඉමං පුග්ගලං වදාමි.

මෙහි සරල තේරුම වන්නේ මහණෙනි, මෙහිලා ඇතැම් පුද්ගලයෙක් අන්‍ය පිරිස බියට පත් කරන්නේ වෙයි. තම පිරිසට එසේ නොකරයි. මහණෙනි, මේ අයුරින් පුද්ගලයෙක් අන්‍ය වූ ගවයන් හට සැඩපරුෂ නමුත් තම ගවයන් හට සැඩපරුෂ නැති ගවයා බඳු වෙයි, යන්නයි.

මෙම වර්ගයේ පුද්ගලයන් තම පිරිසට (පවුල, මිතුරන්, ජාතිය, ආගම, දේශපාලන පක්ෂය) අතිශයින්ම පක්ෂපාතී වන අතර, ඔවුන් කෙරෙහි කරුණාවන්තව සහ ආරක්ෂාකාරීව කටයුතු කරයි. ඔවුන් තම කණ්ඩායමේ සාමාජිකයන්ගේ අයිතිවාසිකම් වෙනුවෙන් පෙනී සිටින අතර, ඔවුන්ගේ දියුණුවට සහයෝගය දක්වයි. ඔවුන්ගේ පිරිසට යම් හානියක් සිදු වුවහොත්, ඔවුන් දැඩි ලෙස ප්‍රතිචාර දක්වයි. ඔවුන් තම කණ්ඩායමේ සාමාජිකයන්ගේ අඩුපාඩු වසා ගැනීමටත්, ඔවුන්ට කිසිදු හානියක් සිදු වීමට ඉඩ නොදීමටත් නිරන්තරයෙන් උත්සාහ කරයි.

නමුත්, ඔවුන්ගේ පිරිසෙන් පිටත සිටින අන්‍ය පිරිස් කෙරෙහි දැඩි වෛරයකින්, සැකයකින්, ඊර්ෂ්‍යාවකින් හෝ ආක්‍රමණශීලීව කටයුතු කරයි. ඔවුන් වෙනත් කණ්ඩායම්වල දියුණුවට ඊර්ෂ්‍යා කරන අතර, ඔවුන්ට හානි කිරීමට හෝ ඔවුන්ව පහත හෙලීමට අවස්ථා සොයයි. විවිධත්වය පිළිගැනීමට ඔවුන් මැලි වන අතර, තම කණ්ඩායම පමණක් උසස් යැයි සිතයි. ඔවුන් අන්‍ය පිරිස් කෙරෙහි කිසිදු අනුකම්පාවක් හෝ අවබෝධයක් නොදක්වන අතර, ඔවුන්ව පහසුවෙන් විවේචනය කිරීමට, හෙළා දැකීමට හෝ සමාජයෙන් කොන් කිරීමට පවා පෙළඹේ. ඔවුන්ගේ මෙම හැසිරීම, සමාජය තුළ බෙදීම්, වෛරය සහ ගැටුම් ඇති කිරීමට සෘජුවම දායක වන අතර, සාමකාමී සහජීවනයට බාධාවක් වේ.

නූතන සමාජය හා ගැලපීම

පවුල තුළ

තම පවුලේ සාමාජිකයන් කෙරෙහි අතිශයින්ම ආදරණීය, ආරක්ෂාකාරී සහ කැපවීමෙන් කටයුතු කරන නමුත්, පවුලෙන් පිටත ඥාතීන්, අසල්වැසියන් හෝ වෙනත් පවුල් කෙරෙහි සැකයෙන්, ඊර්ෂ්‍යාවෙන් හෝ තරඟකාරීව කටයුතු කරන පුද්ගලයන්. උදාහරණයක් ලෙස, තම දරුවන්ට සියලු පහසුකම් සපයන, ඔවුන්ට කිසිදු අඩුපාඩුවක් නොකරන දෙමාපියෙක්, නමුත් අසල්වැසි දරුවන් හෝ වෙනත් පවුල්වල දියුණුවට අකමැති වීම හෝ ඔවුන්ට හානි කිරීමට පෙළඹීම.

රැකියා ස්ථානයේ

තම කණ්ඩායමේ සාමාජිකයන්ට අතිශයින්ම සහයෝගය දක්වන, ඔවුන්ගේ වැරදි වසා ගැනීමට උත්සාහ කරන, සහ ඔවුන්ගේ දියුණුවට උදව් කරන නමුත්, වෙනත් දෙපාර්තමේන්තු හෝ සමාගම්වල සේවකයන් කෙරෙහි තරඟකාරීව, වෛරයකින් හෝ ඔවුන්ගේ වැරදි සොයා බලා ඒවා ඉහළට වාර්තා කිරීමට පෙළඹෙන පුද්ගලයන්. උදාහරණයක් ලෙස, තම කණ්ඩායමේ සාමාජිකයන්ට යම් ගැටලුවක් ඇති වූ විට ඔවුන් වෙනුවෙන් පෙනී සිටින සේවකයෙක්, නමුත් වෙනත් කණ්ඩායමක සාර්ථකත්වයට ඊර්ෂ්‍යා කරමින් ඔවුන්ට අපහාස කිරීම.

සමාජය තුළ

තම ජාතිය, ආගම, දේශපාලන පක්ෂය හෝ සමාජ කණ්ඩායම කෙරෙහි දැඩි පක්ෂපාතීත්වයක් දක්වන අතර, ඔවුන්ගේ අයිතිවාසිකම් වෙනුවෙන් සටන් කරන නමුත්, වෙනත් ජාතීන්, ආගම් හෝ දේශපාලන මත දරන පුද්ගලයන් කෙරෙහි වෛරය, භීතිය හෝ ආක්‍රමණශීලීත්වය ප්‍රදර්ශනය කරන පුද්ගලයන්. උදාහරණයක් ලෙස, තම ජාතියේ අයිතිවාසිකම් වෙනුවෙන් දැඩි ලෙස හඬ නගන පුද්ගලයෙක්, නමුත් වෙනත් ජාතීන්ගේ අයිතිවාසිකම් හෝ ඔවුන්ගේ සංස්කෘතික අංගයන්ට ගරු නොකිරීම. සමාජ මාධ්‍ය තුළ තම කණ්ඩායමේ අදහස් දැඩි ලෙස ආරක්ෂා කරන අතර, විරුද්ධ අදහස් දරන අයට පහර දීම.

උපමා කතාව: ‘ජාතිකවාදී ජයන්තගේ සීමා මායිම්’

ජයන්ත යනු තම රටට සහ ජාතියට දැඩි ලෙස ආදරය කරන, දේශප්‍රේමීත්වයෙන් ඔද වැඩුණු පුද්ගලයෙකි. ඔහුගේ ජීවිතයේ කේන්ද්‍රය වූයේ තම පවුල, මිතුරන් සහ ඔහු අයත් වන ජාතිකවාදී සංවිධානයයි. ඔහු තම පවුලේ සාමාජිකයන්ට අතිශයින්ම ආදරය කළේය. දරුවන්ට අවශ්‍ය සියලු පහසුකම් සපයමින්, ඔවුන්ගේ අනාගතය වෙනුවෙන් කැප විය. බිරිඳට සහ වැඩිහිටි දෙමාපියන්ට ඔහු සැලකුවේ මහත් ගෞරවයකිනි. ඔවුන්ගේ ඕනෑම අවශ්‍යතාවයකට ඔහු ඉදිරිපත් වූ අතර, පවුල තුළ කිසිදු අඩුපාඩුවක් ඇති වීමට ඉඩ නොදුන්නේය. ඔහුගේ මිතුරු කවය තුළද ජයන්ත ඉතා ජනප්‍රිය චරිතයක් විය. මිතුරන්ගේ දුකේදීත්, සැපේදීත් ඔහු ඔවුන් සමඟ සිටියේය. ඔවුන්ගේ සාර්ථකත්වයන් ගැන ඔහු සතුටු වන අතර, ඔවුන්ට යම් ගැටලුවක් ඇති වුවහොත්, ඔහු ඔවුන් වෙනුවෙන් පෙනී සිටීමට පසුබට නොවීය.

රැකියා ස්ථානයේදී, ජයන්ත ප්‍රධාන විධායක නිලධාරීවරයෙකු ලෙස කටයුතු කළේය. ඔහුගේ කණ්ඩායම තුළ ඔහු ඉතා හොඳ නායකයෙක් විය. තම කණ්ඩායමේ සාමාජිකයන්ට ඔහු ඉතා හොඳින් සැලකුවේය. ඔවුන්ගේ අවශ්‍යතා සපුරාලීමටත්, ඔවුන්ට අවශ්‍ය පුහුණුව ලබා දීමටත් ඔහු නිතරම උත්සාහ කළේය. කණ්ඩායමේ සාමාජිකයන්ට යම් ගැටලුවක් ඇති වූ විට, ඔහු ඔවුන් වෙනුවෙන් පෙනී සිටියේය. ඔවුන්ගේ වැරදි වසා ගැනීමටත්, ඔවුන්ට දියුණු වීමට අවස්ථාව ලබා දීමටත් ඔහු නිතරම උත්සාහ කළේය. ඔහුගේ කණ්ඩායම තුළ සාමය, සමගිය සහ සහයෝගීතාවය රජ විය.

නමුත්, ජයන්තගේ මෙම පක්ෂපාතීත්වය, ඔහුගේ පිරිසෙන් පිටත සිටින අන්‍ය පිරිස් කෙරෙහි දැඩි වෛරයකින් සහ සැකයකින් යුක්ත විය.

පවුලෙන් පිටත ඥාතීන් හෝ අසල්වැසියන් සමඟ කටයුතු කිරීමේදී ඔහු ඉතාමත් සීතල හා දුරස්ථ විය. ඔවුන්ගේ දියුණුවට ඔහු ඊර්ෂ්‍යා කළ අතර, ඔවුන්ට යම් ගැටලුවක් ඇති වුවහොත්, ඔහු එයට සතුටු වන අවස්ථා ද විය. තම සොහොයුරාගේ දරුවන්ට හොඳ අධ්‍යාපනයක් ලැබෙනවා දුටුවිට, ඔහු එයට ඊර්ෂ්‍යා කළ අතර, ඔවුන්ගේ සාර්ථකත්වය අවතක්සේරු කිරීමට උත්සාහ කළේය.

රැකියා ස්ථානයේදී, වෙනත් දෙපාර්තමේන්තු හෝ සමාගම් සමඟ කටයුතු කිරීමේදී ඔහු දැඩි තරඟකාරීත්වයකින් යුක්ත විය. ඔහු ඔවුන්ගේ අදහස්වලට ගරු නොකළ අතර, ඔවුන්ගේ වැරදි සොයා බලා ඒවා ඉහළට වාර්තා කිරීමට පෙළඹුණි. තම දෙපාර්තමේන්තුවට වඩා වෙනත් දෙපාර්තමේන්තුවක් සාර්ථක වුවහොත්, ඔහු එයට ඊර්ෂ්‍යා කළ අතර, ඔවුන්ගේ සාර්ථකත්වය හෑල්ලු කිරීමට උත්සාහ කළේය.

සමාජය තුළ, ජයන්ත තම ජාතියේ උරුමය සහ අයිතිවාසිකම් වෙනුවෙන් දැඩි ලෙස හඬ නැගූ අතර, තම ජාතියේ සාමාජිකයන්ට කිසිදු අසාධාරණයක් සිදු වීමට ඉඩ නොදුන්නේය. නමුත්, වෙනත් ජන වර්ග, ආගම් හෝ දේශපාලන මත දරන පුද්ගලයන් කෙරෙහි ඔහු දැඩි වෛරයකින්, භීතියකින් හෝ ආක්‍රමණශීලීත්වයකින් කටයුතු කළේය. සමාජ මාධ්‍ය තුළ ඔහු නිතරම වෙනත් ජන කොටස්වලට අපහාස කරන සටහන් පළ කළ අතර, ඔවුන්ට එරෙහිව වෛරී කථා පතුරුවා හැරියේය. පොදු ස්ථානවලදී පවා ඔහු වෙනත් ජන කොටස්වලට අයත් පුද්ගලයන් සමඟ කතා කිරීමට හෝ ඔවුන්ට උදව් කිරීමට මැලි විය.

ජයන්තගේ මෙම චරිතය බලිවද්ද සූත්‍රයේ දෙවන පුද්ගලයාට කදිම උපමාවකි. ඔහු “තමන්ගේ පිරිස” කෙරෙහි කරුණාවන්ත වන නමුත්, “අන්‍ය පිරිස” කෙරෙහි සැඩපරුෂ ලෙස කටයුතු කරයි. මෙම හැසිරීමට හේතු විය හැක්කේ, තම පිරිස කෙරෙහි ඇති අධික පක්ෂපාතීත්වය, අනාරක්ෂිත භාවය, හෝ වෙනත් පිරිස් තමන්ට තර්ජනයක් යැයි සිතීම විය හැකිය. මෙවැනි චරිත සමාජය තුළ බෙදීම්, වෛරය සහ ගැටුම් ඇති කිරීමට හේතු වන අතර, දීර්ඝකාලීනව සමාජ සමගියට අහිතකර ලෙස බලපායි.

තම පිරිසටත්, අන්‍ය පිරිසටත් සැඩපරුෂ වන පුද්ගලයා| සගවචණ්ඩෝ ච පරගවචණ්ඩෝ ච

කථඤ්ච භික්ඛවේ පුග්ගලෝ සගවචණ්ඩෝ ච හෝති පරගවචණ්ඩෝ ? ඉධ භික්ඛවේ ඒකච්චෝ පුග්ගලෝ සකපරිසඤ්ච උබ්බේජේතා හෝති පරපරිසඤ්ච. ඒවං ඛෝ භික්ඛවේ පුග්ගලෝ සගවචණ්ඩෝ ච හෝති පරගවචණ්ඩෝ ච. සෙය්‍යථාපි සෝ භික්ඛවේ බලිවද්දෝ සගවචණ්ඩෝ ච පරගවචණ්ඩෝ ච, තථූපමාහං භික්ඛවේ ඉමං පුග්ගලං වදාමි.

මෙහි සරල තේරුම වන්නේ මහණෙනි, මෙහිලා ඇතැම් පුද්ගලයෙක් තම පිරිස ත් බියට පත් කරන්නේ වෙයි. අන්‍ය පිරිසට ත් එසේ කරයි. මහණෙනි, මේ අයුරින් පුද්ගලයෙක් තමන්ගේ ගවයන්ට ත් සැඩපaruෂ වූයේ අන්‍ය වූ ගවයන් හට ත් සැඩපරුෂ වූ ගවයා බඳු වෙයි, යන්නයි.

මෙම පුද්ගලයා තම පිරිසට මෙන්ම අන්‍ය පිරිසට ද එකසේ රළු, පීඩාකාරී, හිංසාකාරී හෝ බිය ගන්වන සුළු ලෙස කටයුතු කරයි. ඔවුන් සතුව කිසිදු මෛත්‍රියක් හෝ කරුණාවක් නොමැති අතර, තමන්ගේ වාසිය තකා හෝ කිසිදු හේතුවක් නොමැතිව පවා අන් අයට පීඩා කිරීමට පෙළඹේ. ඔවුන්ගේ කෝපය සහ ආක්‍රමණශීලීත්වය පාලනය කර ගැනීමට ඔවුන්ට නොහැකි වන අතර, එය ඔවුන්ගේ ජීවිතයේ සෑම අංශයකටම බලපායි. ඔවුන් නිරන්තරයෙන්ම අතෘප්තියෙන් හා කෝපයෙන් පිරී සිටින අතර, එය ඔවුන්ගේ සබඳතා විනාශ කරන අතර, ඔවුන්ට මානසික සාමයක් අත් විඳීමට ඉඩ නොදේ. ඔවුන්ගේ මෙම හැසිරීම, සමාජය තුළ අසමගිය, ගැටුම් සහ ප්‍රචණ්ඩත්වය ඇති කිරීමට සෘජුවම දායක වන අතර, සාමකාමී සහජීවනයට බාධාවක් වේ.

නූතන සමාජය හා ගැලපීම

පවුල තුළ

නිවසේදී තම පවුලේ සාමාජිකයන්ට නිතරම දොස් පවරන, කෑගසන, ශාරීරිකව හා මානසිකව පීඩා කරන පුද්ගලයන්. ඔවුන් දරුවන්ගේ අදහස් නොසලකා හරින අතර, ඔවුන්ගේ හැඟීම්වලට ගරු නොකරයි. සුළු වැරදිවලට පවා දරුණු ලෙස දඬුවම් කරන අතර, පවුල තුළ නිරන්තරයෙන් අසමගිය, ගැටුම් සහ භීතිය ඇති කරයි. පවුලේ සාමාජිකයන් ඔවුන්ට බියෙන් ජීවත් වන අතර, නිදහසේ අදහස් ප්‍රකාශ කිරීමට හෝ සතුටින් සිටීමට නොහැකි තත්ත්වයකට පත් වේ.

රැකියා ස්ථානයේ

තම යටත් නිලධාරීන්ට මෙන්ම සම සේවකයන්ට සහ ඉහළ නිලධාරීන්ට පවා රළු ලෙස කටයුතු කරන, ඔවුන්ට නිතරම බලපෑම් කරන, හෝ අපහසුතාවයට පත් කරන ප්‍රධානීන් හෝ සේවකයන්. ඔවුන් අන් අයගේ අදහස්වලට සවන් නොදෙන අතර, තම අරමුණු ඉටු කර ගැනීම සඳහා ඕනෑම අයෙකුට හානි කිරීමට පසුබට නොවේ. ඔවුන්ගේ කෝපය සහ ආක්‍රමණශීලීත්වය නිසා කාර්යාල පරිසරය විෂ සහිත වන අතර, සේවකයන්ගේ කාර්ය සාධනයට සහ මානසික සෞඛ්‍යයට අහිතකර ලෙස බලපායි. ඔවුන් නිතරම ගැටුම් ඇති කරන අතර, සහයෝගීතාවයට කිසිදු ඉඩක් නොදේ.

සමාජය තුළ

පොදු ස්ථානවලදී හෝ සමාජ මාධ්‍ය තුළදී අන් අයට නිතරම අපහාස කරන, විවේචනය කරන, හෝ ප්‍රචණ්ඩත්වය ප්‍රදර්ශනය කරන පුද්ගලයන්. ඔවුන් කිසිදු සමාජ සම්මතයකට හෝ සදාචාරයකට ගරු නොකරන අතර, අන් අයගේ හැඟීම් හෝ අයිතිවාසිකම් පිළිබඳව තැකීමක් නොකරයි. වාර්ගික, ආගමික, හෝ දේශපාලන භේදයකින් තොරව සියලු දෙනාටම එකසේ රළු ලෙස සලකන අතර, සමාජය තුළ අසමගිය හා ගැටුම් ඇති කිරීමට සෘජුවම දායක වේ. ඔවුන් නිතරම අන් අය සමඟ ගැටුම් ඇති කර ගන්නා අතර, සාමකාමීව කටයුතු කිරීමට නොහැකි වේ.

උපමා කතාව: ‘කෝපාවිෂ්ට විමල්’

විමල් යනු කෝපය සහ ආක්‍රමණශීලීත්වය තම ජීවිතයේ කොටසක් කරගත් පුද්ගලයෙකි. ඔහුට කිසිවෙකු සමඟ සාමකාමීව කටයුතු කිරීමට නොහැකි විය. ඔහුගේ මනස නිරන්තරයෙන්ම කෝපයෙන් හා අතෘප්තියෙන් පිරී තිබුණි. ඔහුට කිසිදු මෛත්‍රියක් හෝ කරුණාවක් නොතිබූ අතර, තමන්ගේ වාසිය තකා හෝ කිසිදු හේතුවක් නොමැතිව පවා අන් අයට පීඩා කිරීමට පෙළඹුණි.

නිවසේදී, විමල්ගේ පැමිණීම පවුලේ සාමාජිකයන්ට බියක් ගෙන දුන්නේය. ඔහුගේ බිරිඳ වන නිරෝෂා සහ දරුවන් වන සචිත් හා නෙත්මි නිතරම බියෙන් හා සැකයෙන් ජීවත් වූහ. විමල්ට සුළු දෙයකට පවා කෝප විය හැකි අතර, ඔහු කෑගසමින්, දොස් පවරමින්, සමහර විට ශාරීරිකව පවා පීඩා කළේය. “මේ කෑම රස නැහැ! ඔයාට බැරිද හරියට උයන්න?” ඔහු නිරෝෂාට නිතරම දොස් පැවරීය. දරුවන්ගේ අදහස්වලට ඔහු කිසිසේත් ගරු නොකළ අතර, ඔවුන්ගේ හැඟීම් නොසලකා හැරියේය. “තමුසෙලාට මම කියන දේ විතරයි කරන්න ඕනේ! වෙන මොකුත් මට අහන්න ඕනේ නැහැ!” ඔහු නිතරම ඔවුන්ට තර්ජනය කළේය. පවුල තුළ නිරන්තරයෙන් අසමගිය හා ගැටුම් ඇති වූ අතර, නිවස නිරන්තරයෙන්ම යුධ පිටියක් බඳු විය.

විමල් වැඩ කළේ රජයේ කාර්යාලයක ප්‍රධානියා ලෙසය. ඔහුගේ කාර්යාලයේදී ද ඔහු තම කෝපය පාලනය කර ගැනීමට අපොහොසත් විය. ඔහු තම යටත් නිලධාරීන්ට මෙන්ම සම සේවකයන්ට සහ ඉහළ නිලධාරීන්ට පවා රළු ලෙස කටයුතු කළේය. “තමුසෙලාට මේ වැඩේ කරන්න බැරි නම් අස්වෙලා යන්න! මට කිසිදු වැඩකට නැති මිනිස්සු ඕනේ නැහැ!” ඔහු නිතරම ඔවුන්ට බලපෑම් කළේය. ඔවුන්ගේ අදහස්වලට ඔහු සවන් නොදුන් අතර, තම අරමුණු ඉටු කර ගැනීම සඳහා ඕනෑම අයෙකුට හානි කිරීමට පසුබට නොවීය. ඔහුගේ කාර්යාලයේ සේවකයන් ඔහුට බියෙන් සිටි අතර, ඔවුන්ගේ කාර්ය සාධනයට එය අහිතකර ලෙස බලපෑවේය. බොහෝ සේවකයන් ඔහුගෙන් මිදීමට වෙනත් රැකියා සොයා ගියහ.

සමාජය තුළදී ද විමල්ගේ හැසිරීම වෙනස් වූයේ නැත. පොදු ස්ථානවලදී හෝ සමාජ මාධ්‍ය තුළදී ඔහු අන් අයට නිතරම අපහාස කළේය, විවේචනය කළේය, හෝ ප්‍රචණ්ඩත්වය ප්‍රදර්ශනය කළේය. ඔහු කිසිදු සමාජ සම්මතයකට හෝ සදාචාරයකට ගරු නොකළ අතර, අන් අයගේ හැඟීම් හෝ අයිතිවාසිකම් පිළිබඳව තැකීමක් නොකළේය. සමාජ මාධ්‍ය තුළ ඔහු නිතරම වෛරී කථා පතුරුවා හැරියේය. ඔහුට විරුද්ධ අදහස් දරන ඕනෑම අයෙකුට ඔහු පහර දුන්නේය. පොදු ස්ථානවලදී පවා ඔහු රථවාහන තදබදයකදී හෝ සුළු ගැටලුවකදී පවා අන් අයට කෑගසමින්, ඔවුන්ට අපහාස කළේය.

විමල්ගේ මෙම චරිතය බලිවද්ද සූත්‍රයේ තුන්වන පුද්ගලයාට කදිම උපමාවකි. ඔහු “තමන්ගේ පිරිස” (පවුල සහ රැකියා ස්ථානයේ කණ්ඩායම) කෙරෙහි මෙන්ම “අන්‍ය පිරිස” (සමාජයේ අන් අය) කෙරෙහි ද එකසේ සැඩපරුෂ ලෙස කටයුතු කරයි. මෙම හැසිරීමට හේතු විය හැක්කේ, ඔහුගේ සිතෙහි ඇති දැඩි කෝපය, අතෘප්තිය සහ අන් අය කෙරෙහි ඇති අවිශ්වාසය විය හැකිය. මෙවැනි චරිත සමාජය තුළ අසමගිය, ගැටුම් සහ ප්‍රචණ්ඩත්වය ඇති කිරීමට හේතු වන අතර, දීර්ඝකාලීනව පුද්ගලයාට මෙන්ම සමස්ත සමාජයටම අහිතකර ලෙස බලපායි.

තම පිරිසටවත්, අන්‍ය පිරිසටවත් සැඩපරුෂ නොවන පුද්ගලයා| නේව සගවචණ්ඩෝ නෝ පරගවචණ්ඩෝ

කථඤ්ච භික්ඛවේ පුග්ගලෝ නේව සගවචණ්ඩෝ හෝති නෝ පරගවචණ්ඩෝ? ඉධ භික්ඛවේ ඒකච්චෝ පුග්ගලෝ නේව සකපරිසං උබ්බේජේතා හෝති නෝ පරපරිසං. ඒවං ඛෝ භික්ඛවේ පුග්ගලෝ නේව සගවචණ්ඩෝ හෝති නෝ පරගවචණ්ඩෝ. සෙය්‍යථාපි සෝ භික්ඛවේ බලිවද්දෝ නේව සගවචණ්ඩෝ නෝ පරගවචණ්ඩෝ, තථූපමාහං භික්ඛවේ ඉමං පුග්ගලං වදාමි.

මෙහි සරල තේරුම වන්නේ මහණෙනි, මෙහිලා ඇතැම් පුද්ගලයෙක් තම පිරිස ත් බියට පත් නොකරන්නේ වෙයි. අන්‍ය පිරිසට ත් එසේ නොකරයි. මහණෙනි, මේ අයුරින් පුද්ගලයෙක් තමන්ගේ ගවයන්ට ත් සැඩපරුෂ නොවූයේ අන්‍ය වූ ගවයන් හට ත් සැඩපරුෂ නොවූ ගවයා බඳු වෙයි, යන්නයි.

මෙම පුද්ගලයා සියලුම ජීවීන් කෙරෙහි අසීමිත මෛත්‍රියෙන්, කරුණාවෙන් සහ උපේක්ෂාවෙන් කටයුතු කරයි. ඔවුන් තම පිරිසට මෙන්ම අන්‍ය පිරිස්වලටද එකසේ ගෞරවයෙන් සලකන අතර, කිසිදු පීඩාවක් හෝ හිංසාවක් ඇති නොකරයි. ඔවුන්ගේ ක්‍රියාවන් සහ වචන නිරන්තරයෙන්ම සාමය, සමගිය සහ අවබෝධය ඇති කිරීමට දායක වේ. මොවුන් සමාජයේ සාමය සහ සමගිය ඇති කිරීමට නිරන්තරයෙන් උත්සාහ කරන අතර, අන් අයගේ දුක් කම්කටොලු තේරුම් ගෙන ඒවාට උපකාර කිරීමට පෙළඹේ. ඔවුන්ගේ පැමිණීම සෑම තැනකටම සතුට සහ සැනසීම ගෙන දෙයි.

නූතන සමාජය හා ගැලපීම

පවුල තුළ

නිවසේදී තම පවුලේ සාමාජිකයන් සමඟ ඉතා ආදරයෙන්, ඉවසීමෙන් සහ අවබෝධයෙන් කටයුතු කරයි. දරුවන්ගේ අදහස්වලට සවන් දෙන අතර, ඔවුන්ට නිදහසේ අදහස් ප්‍රකාශ කිරීමට ඉඩ සලසයි. පවුල තුළ ඇතිවන ගැටලු සාමකාමීව විසඳීමට මැදිහත් වන අතර, සියලු දෙනාටම සතුටින් හා සමගියෙන් ජීවත් වීමට අවශ්‍ය පරිසරය නිර්මාණය කරයි. පවුල තුළ සාමය, සමගිය සහ සතුට ඇති කිරීමට නිරන්තරයෙන් උත්සාහ කරයි.

රැකියා ස්ථානයේ

තම යටත් නිලධාරීන්ට, සම සේවකයන්ට සහ ඉහළ නිලධාරීන්ට එකසේ ගෞරවයෙන් සලකන අතර, ඔවුන් සමඟ සහයෝගයෙන් කටයුතු කරයි. අන් අයගේ අදහස්වලට සවන් දෙන අතර, සාමූහිකව අරමුණු සාක්ෂාත් කර ගැනීමට උත්සාහ කරයි. ගැටලු ඇති වූ විට සාමකාමීව ඒවා විසඳීමට මැදිහත් වන අතර, කිසිවෙකුටත් අසාධාරණයක් සිදු වීමට ඉඩ නොදේ. ඔවුන්ගේ පැමිණීම කාර්යාල පරිසරයට ධනාත්මක බලපෑමක් ඇති කරන අතර, සේවකයන්ගේ කාර්ය සාධනයට සහ මානසික සෞඛ්‍යයට ද හිතකර වේ.

සමාජය තුළ

පොදු ස්ථානවලදී හෝ සමාජ මාධ්‍ය තුළදී අන් අයට ගෞරවයෙන් සලකන, අන් අයගේ අදහස්වලට සවන් දෙන, සහ විවිධත්වය අගය කරන පුද්ගලයන්. ඔවුන් කිසිදු වාර්ගික, ආගමික හෝ දේශපාලන භේදයකින් තොරව සියලු මිනිසුන්ට සමානව සලකන අතර, සමාජ සාමය සහ සමගිය වෙනුවෙන් කැප වේ. ඔවුන් නිතරම අන් අයට උදව් කිරීමටත්, ගැටලු ඇති වූ විට ඒවා විසඳීමට මැදිහත් වීමටත් පසුබට නොවෙති. ඔවුන්ගේ ක්‍රියාවන් සමාජයට ආදර්ශයක් වන අතර, අන් අයව යහපත් මාර්ගයට යොමු කිරීමට දායක වේ.

උපමා කතාව: ‘සාමකාමී සේනක’

සේනක යනු සාමය, සමගිය සහ කරුණාව තම ජීවිතයේ මූලික අරමුණු කරගත් පුද්ගලයෙකි. ඔහුගේ මනස නිරන්තරයෙන්ම සන්සුන්ව හා ප්‍රීතියෙන් පිරී තිබුණි. ඔහුට කිසිදු කෝපයක් හෝ වෛරයක් නොතිබූ අතර, සියලු දෙනා කෙරෙහි මෛත්‍රියෙන් හා කරුණාවෙන් කටයුතු කළේය.

නිවසේදී, සේනකගේ පැමිණීම පවුලේ සාමාජිකයන්ට මහත් සතුටක් ගෙන දුන්නේය. ඔහුගේ බිරිඳ වන සුජාතා සහ දරුවන් වන නිසල් හා රශ්මි ඔහු සමඟ ඉතා සතුටින් හා නිදහසේ ජීවත් වූහ. සේනක කිසි විටෙකත් ඔවුන්ට කෑගැසුවේ නැත, දොස් පැවරුවේ නැත, හෝ පීඩා කළේ නැත. “සුජාතා, අද ඔයා හදපු කෑම හරිම රසයි. ඔයාට ගොඩක් ස්තූතියි!” ඔහු නිතරම තම බිරිඳට ප්‍රශංසා කළේය. දරුවන්ගේ අදහස්වලට ඔහු නිතරම සවන් දුන් අතර, ඔවුන්ට නිදහසේ අදහස් ප්‍රකාශ කිරීමට ඉඩ සලසා දුන්නේය. “නිසල්, ඔයාගේ අදහස හරිම හොඳයි. අපි ඒ ගැන තවදුරටත් කතා කරමු.” ඔහු ඔවුන්ට දිරි දුන්නේය. පවුල තුළ නිරන්තරයෙන් සාමය, සමගිය සහ සතුට රජ වූ අතර, නිවස සැබෑ තෝතැන්නක් බඳු විය.

සේනක වැඩ කළේ රාජ්‍ය නොවන සංවිධානයක ප්‍රධානියා ලෙසය. ඔහුගේ කාර්යාලයේදී ද ඔහු තම සේවකයන් සමඟ ඉතා සාමකාමීව හා සහයෝගයෙන් කටයුතු කළේය. ඔහු තම යටත් නිලධාරීන්ට, සම සේවකයන්ට සහ ඉහළ නිලධාරීන්ට එකසේ ගෞරවයෙන් සැලකුවේය. “අපි හැමෝම එකට වැඩ කළොත් මේ අරමුණු පහසුවෙන් සාක්ෂාත් කරගන්න පුළුවන්.” ඔහු නිතරම කණ්ඩායම් හැඟීම දිරිමත් කළේය. ඔවුන්ගේ අදහස්වලට ඔහු සවන් දුන් අතර, සාමූහිකව අරමුණු සාක්ෂාත් කර ගැනීමට උත්සාහ කළේය. ගැටලු ඇති වූ විට සාමකාමීව ඒවා විසඳීමට ඔහු මැදිහත් වූ අතර, කිසිවෙකුටත් අසාධාරණයක් සිදු වීමට ඉඩ නොදුන්නේය. ඔහුගේ කාර්යාලයේ සේවකයන් ඔහුට ඉතා ගරු කළ අතර, ඔවුන්ගේ කාර්ය සාධනයට එය ධනාත්මක ලෙස බලපෑවේය.

සමාජය තුළදී ද සේනකගේ හැසිරීම වෙනස් වූයේ නැත. පොදු ස්ථානවලදී හෝ සමාජ මාධ්‍ය තුළදී ඔහු අන් අයට ගෞරවයෙන් සැලකුවේය, අන් අයගේ අදහස්වලට සවන් දුන්නේය, සහ විවිධත්වය අගය කළේය. ඔහු කිසිදු වාර්ගික, ආගමික හෝ දේශපාලන භේදයකින් තොරව සියලු මිනිසුන්ට සමානව සලකන අතර, සමාජ සාමය සහ සමගිය වෙනුවෙන් කැප වේ. සමාජ මාධ්‍ය තුළ ඔහු නිතරම සාමය සහ සමගිය දිරිමත් කරන සටහන් පළ කළ අතර, වෛරී කථාවලට එරෙහිව හඬ නැගුවේය. පොදු ස්ථානවලදී පවා ඔහු අන් අයට උදව් කිරීමටත්, ගැටලු ඇති වූ විට ඒවා විසඳීමට මැදිහත් වීමටත් පසුබට නොවීය.

සේනකගේ මෙම චරිතය බලිවද්ද සූත්‍රයේ සිව්වන පුද්ගලයාට කදිම උපමාවකි. ඔහු “තමන්ගේ පිරිස” (පවුල සහ රැකියා ස්ථානයේ කණ්ඩායම) කෙරෙහි මෙන්ම “අන්‍ය පිරිස” (සමාජයේ අන් අය) කෙරෙහි ද එකසේ කරුණාවෙන් හා මෛත්‍රියෙන් කටයුතු කරයි. මෙම හැසිරීමට හේතු විය හැක්කේ, ඔහුගේ සිතෙහි ඇති සාමය, සමගිය සහ අන් අය කෙරෙහි ඇති අවබෝධය විය හැකිය. මෙවැනි චරිත සමාජය තුළ සාමය, සමගිය සහ සතුට ඇති කිරීමට හේතු වන අතර, දීර්ඝකාලීනව පුද්ගලයාට මෙන්ම සමස්ත සමාජයටම ධනාත්මක ලෙස බලපායි.

බලිවද්ද සූත්‍රයේ අර්ථය සහ නූතන සමාජයට එහි වැදගත්කම

ඉමේ ඛෝ භික්ඛවේ චත්තාරෝ බලිවද්දූපමා පුග්ගලා සන්තෝ සංවිජ්ජමානා ලෝකස්මින්ති.

මහණෙනි, මේ අයුරින් ගවයා උපමා කොට ගත් පුද්ගලයෝ සතර දෙනෙක් ලෝකයෙහි විද්‍යමාන ව සිටිති.

බලිවද්ද සූත්‍රය අපට මූලික වශයෙන් උගන්වන්නේ ආත්මාවබෝධයේ වැදගත්කමයි. අපගේ හැසිරීම් රටා සහ ඒවායේ සමාජීය ප්‍රතිවිපාක අවබෝධ කර ගැනීමට මෙම සූත්‍රය මඟ පෙන්වයි. නූතන සමාජයේ, වේගයෙන් වෙනස් වන සබඳතා සහ ගෝලීය අන්තර් සම්බන්ධතා හමුවේ, තමන් කුමන වර්ගයට අයත් දැයි හඳුනා ගැනීමෙන්, යහපත් මනුෂ්‍යයකු ලෙස ජීවත් වීමට අවශ්‍ය වෙනස්කම් සිදු කර ගැනීමට අවස්ථාව ලැබේ.

මෙම සූත්‍රය තුළින් සමාජ සමගිය ගොඩනැගීමට අවශ්‍ය මූලික පදනම සපයයි. අන් අයගේ ගති ස්වභාවයන් අවබෝධ කර ගැනීමෙන්, ගැටුම් අවම කරගෙන සාමකාමීව කටයුතු කිරීමට අපට හැකියාව ලැබේ. ගෝලීයකරණය වූ ලෝකයක, විවිධ සංස්කෘතීන් හා ජන කොටස් එකිනෙකා සමඟ කටයුතු කිරීමේදී, “තමන්ගේ පිරිස” සහ “අන්‍ය පිරිස” යන සංකල්පය පිළිබඳව නිවැරදි අවබෝධයක් තිබීම අතිශය වැදගත් වේ.

අවසාන වශයෙන්, බලිවද්ද සූත්‍රය අපට අධ්‍යාත්මික දියුණුවට මඟ පෙන්වීමක් සපයයි. බුදුන් වහන්සේ අවධාරණය කරන්නේ, සිව්වන වර්ගයේ පුද්ගලයා, එනම් තම පිරිසටවත්, අන්‍ය පිරිසටවත් සැඩපරුෂ නොවන පුද්ගලයා, සැබෑ ශ්‍රේෂ්ඨත්වය ප්‍රකට කරන බවයි. නූතන සමාජයේ පවතින බෙදීම්, වෛරය සහ අසමගිය හමුවේ, මෙම සිව්වන වර්ගයේ පුද්ගලයාගේ ගුණාංග වර්ධනය කර ගැනීමෙන් පුද්ගලයාට මෙන්ම සමස්ත සමාජයටම සාමය, සමගිය සහ සතුට ළඟා කර ගත හැකිය.

පූජ්‍ය පට්ටියවෙල මහින්ද හිමි | Ven Pattiyawela Mahinda Thero